In deze fase van het jaar zijn veel bestuurders in de publieke sector bezig met de verantwoording over 2025. In hun opdracht zetten controllers nu de cijfers recht, terwijl accountants al warmdraaien voor de controlewerkzaamheden. En stafmedewerkers zitten achter hun toetsenborden klaar om vlotte teksten te schrijven over de organisatieprestaties. In deze wereld van beleid en communicatie geniet het woord ‘impact’ nog steeds een grote populariteit. Het duikt overal op: in jaarverslagen, presentaties, subsidieaanvragen, missiestatements …
Impact is een treffend voorbeeld geworden van semantische inflatie. ‘Het verschijnsel dat woorden die vroeger een bepaalde betekenis hadden, een bepaalde ‘standing’ hadden, verwaterd raken en erger, steeds minder zeggingskracht hebben’, aldus taalkundige Rick Ruhland. Terecht maakte hij zich in zijn blogpost uit 2018 al druk om deze inflatie van betekenissen. Want grote woorden zonder merkbare resultaten ondermijnen uiteindelijk het vertrouwen in de organisaties die ze gebruiken.
Ondanks de slijtage van de taal vinden beleidsmensen het nog steeds aantrekkelijk om ‘impact’ te blijven gebruiken. Het klinkt namelijk krachtig en men zit nergens aan vast. Neem deze leuzen van campagnevoerders aan de vooravond van de gemeenteraadsverkiezingen:
- “Samen maken we impact op de woningmarkt”
- “Echte impact begint lokaal”
- “Met jouw stem maken wij impact op veiligheid, zorg en onderwijs”
Stevige uitspraken zijn het, dat wel. Maar ”impact maken op de woningmarkt” is een abstracte ambitie die een woningzoekende kiezer geen enkel houvast biedt.
Mijn conclusie is eenvoudig: wie echt iets wil zeggen over een beoogde verandering doet er beter aan dat concreet te benoemen. Schrijf niet langer over ‘impact maken’ maar over een helder doel en een bijhorende aanpak. Zoals bijvoorbeeld de landelijke marketingcommissie van het bibliotheeknetwerk vier jaar geleden deed. Toen formuleerde zij een collectief doel voor de sector: van 4 miljoen bibliotheekleden naar 8 miljoen verbonden gebruikers in 2027. Dit gaf vervolgens inspiratie en richting aan doelgerichte inspanningen van velen. Sindsdien is er veel gebeurd en daarom ben ik naar de uitkomsten volgend jaar benieuwd.
